Pierwszymi praprzodkami dźwigów były urządzenia wykorzystywane już w starożytnym Rzymie około 50 roku naszej ery, m.in. w Koloseum. Protoplasta dźwigu posiadał mechanizm złożony z systemu lin oraz przeciwwagi podnoszonej na określoną wysokość. Pozwalało to na przeniesienie na arenę nawet 20 gladiatorów jednocześnie. Dźwig, potocznie nazywany jest wyciągiem lub windą, który służy do sprawnego przemieszczenia ludzi oraz towarów na platformie lub w kabinie. Wiele miast miało szansę rozwinąć się dzięki tego typu technologii, m.in. Tokio czy Szanghaj. W dzisiejszych czasach używa się dźwigów nawet w niewysokich budynkach. Windy odmieniły życie osobom niepełnosprawnym i starszym, dzięki czemu mogą one poruszać się bezpiecznie i swobodnie pomiędzy piętrami. Kiedyś lokale na najwyższych piętrach przeznaczane były dla służby lub ubogich. Obecnie, dzięki dźwigom osobowym, mieszkania na najwyższych poziomach są najbardziej pożądane ze względu na obniżony poziom hałasu, większą ilość światła oraz lepsze widoki. Do kolejnego przełomu w rozwoju wind przyczyniły się rozwiązania w zakresie ich przyśpieszania. Kiedy silnik parowy stał się zbyt wolny, pojawiły się szybkie windy hydrauliczne wprowadzone przez firmę Otis Elevator, która jest odpowiedzialna za największe przełomowe projekty w tamtych czasach. Kolejną zmianą technologiczną było wprowadzenie silników elektrycznych – rozwiązanie to zostało wdrożone w 1880 roku. W 1880 roku wynaleziono także automatyczne drzwi do windy. Natomiast pierwsza elektryczna winda osobowa powstała w pierwszych dekadach XX wieku i uważana jest za branżową normę do dziś. Współcześnie winda jest urządzeniem, które montowane jest na stałe w metalowej, szklanej lub murowanej konstrukcji. Składa się z kabiny czy platformy unoszonej za pomocą wyciągarki.

Ze względu na przeznaczenie można wyróżnić a się windy osobowe, osobowo-towarowe i towarowe, a także budowlane, teatralne, szpitalne i specjalne.  Dźwigi możemy podzielić również na hydrauliczne i elektryczne. Dźwigi hydrauliczne mają napęd oparty na działaniu specjalnej pompy, a elektryczne działają dzięki wciągarce, która wprawiana jest w ruch silnikiem.

Es gibt verschiedene Arten von Kränen aufgrund ihrer Verwendung:

  • Bauwesen - Einsatz auf Baustellen; dient dem vertikalen Transport von Baumaterialien und Personen, der in einer Kabine oder auf einer Plattform stattfindet, die sich entlang vertikaler und manchmal leicht geneigter Führungen bewegt.
  • Personenaufzüge - sie ermöglichen die vertikale Beförderung von Personen in höhere Stockwerke in einer speziellen Kabine, die sich entlang starrer vertikaler Führungen bewegt.
  • Güterzüge - befördern keine Fahrgäste im Führerstand und bedienen nur bestimmte Haltestellenebenen. Sie können nicht vom Fahrerhaus aus gesteuert werden. Sie sind so konzipiert, dass sie nur vertikal transportierte Lasten aufnehmen können. Auch Lastenaufzüge, z.B. Catering-Aufzüge, sind Aufzüge ohne Zugang von Personen zur Kabine. Der Grund dafür ist die Gewährleistung von Gesundheit und Sicherheit in der Lebensmittelindustrie. Aufzüge werden auch in der Bauindustrie und im Handel eingesetzt.
  • Güter- und Personenfahrzeuge, die zur Beförderung von Gütern eingesetzt werden, einschließlich der Fahrzeuge, die für das Be- und Entladen zuständig sind.
  • Krankenhausfahrzeuge werden für den Transport von Krankenhausbetten, medizinischen Geräten und Personen eingesetzt. Sie verfügen über Funktionen, die für Notfahrten geeignet sind.

Aufschlüsselung der Aufzüge nach verschiedenen Typen:

  • Antrieb - hydraulische und elektrische Krane
  • Konstruktion - Einzelkabine und Doppelkabine
  • Konstruktion des Antriebsmechanismus - mit und ohne Untersetzungsgetriebe
  • Steuerungsmethode - extern, intern, einstellbar, Gruppe, abrufbar
  • Schachtbauwerk - Hebezeug mit oder ohne Maschinenraum, Panoramablick
  • Zweck des Aufzugs - Personen-, Güter-, Personen-/Frachtaufzug, Gebäude-, Krankenhausaufzug oder Spezialaufzug

Zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2012 r. dźwigi budowlane podlegają dozorowi technicznemu. Każde urządzenie przeznaczone do pracy na budowie musi mieć aktualne pozwolenie na jego eksploatację, aby mogło być używane zgodnie z prawem. Dokument jest wydawany przez Urząd Dozoru Technicznego. Wymaga pisemnego zgłoszenia do badania technicznego. Po analizie dokumentu oraz sprawdzeniu urządzenia przez pracownika jednostki (w sytuacji uzyskania pozytywnego wyniku), dostajemy decyzję, która pozwala na eksploatację dźwigu budowlanego. Jest to pozwolenie czasowe, które należy odnowić. Warto więc sumiennie zapisywać wszystkie naprawy dźwigu, a także wszelkie czynności serwisowe. Pracownik obsługujący dźwig budowlany powinien najpierw sprawdzić stan techniczny zgodnie z wytycznymi przedstawionymi w instrukcji obsługi. Należy sprawdzić m.in. oznakowanie, urządzenia zabezpieczające, panel sterowania, a także oświetlenie i sygnalizację. Wyniki trzeba odnotować w dzienniku obsługi. W sytuacji jakichkolwiek nieprawidłowości powinno się przerwać pracę dźwigu i natychmiast powiadomić o tym pracodawcę. Regularna konserwacja jest bardzo ważna, gdyż jest wyrazem dbałości o bezpieczeństwo pracy. Musi ona przeprowadzana zgodnie z przepisami o dozorze technicznym oraz instrukcją obsługi Osobą upoważnioną do jej przeprowadzenia jest konserwator, z odpowiednimi uprawnieniami UDT. Alle vom Krantechniker durchgeführten Tätigkeiten müssen im Wartungsbuch eingetragen werden. Modernisierungen oder Reparaturen dürfen nur von Spezialfirmen durchgeführt werden, die vom TÜV dazu ermächtigt sind. Damit ist gewährleistet, dass der Kran bei der nächsten Prüfung seine Betriebserlaubnis nicht verliert.

Personen, die Krane bedienen, müssen eine spezielle Ausbildung absolvieren und eine Prüfung ablegen, um eine UDT-Lizenz zu erhalten. Im theoretischen und praktischen Unterricht werden verschiedene Themen behandelt, darunter

  • pPraxis des Kranbetriebs
  • GESUNDHEIT UND SICHERHEIT
  • Betrieb von Aufzügen in Übereinstimmung mit den UDT-Vorschriften
  • Rechte
  • Konstruktion von Aufzügen und Klassifizierung
  • Verpflichtungen des Betreibers

Kategorien von Genehmigungen für Krane, die vom Technischen Überwachungsverein erteilt werden:

  • Baukräne
  • Dźwigi towarowo-osobowe ze sterowaniem wewnętrznym i szpitalne

Die Erfindung des Krans hatte einen bedeutenden Einfluss auf die Entwicklung der modernen Welt. Jeden Tag bewegen sich Millionen von Waren und Menschen in Geschäfts-, Büro-, Industrie- und auch Wohngebäuden. Kaum jemand denkt heute bei der Fahrt mit einem Aufzug an dessen Geschichte oder daran, wie unser Leben aussehen würde, wenn er nicht erfunden worden wäre. Es lohnt sich jedoch, die Erleichterung unseres Alltags zu würdigen, wenn wir ungeduldig darauf warten, dass der Aufzug in unser Stockwerk kommt oder sich die Türen öffnen.